DETOKS 24H: 603 280 728 TERAPIA 24H: 605 280 728
Czym są stymulanty i dlaczego można się od nich uzależnić?

Czym są stymulanty i dlaczego można się od nich uzależnić?

Środki psychostymulujące (psychostymulanty) należą do najsilniej uzależniających narkotyków. Chętnym do ich wypróbowania dostarczają niezwykłych doznań: ponadprzeciętnej energii, uwagi, pewności siebie w sytuacjach towarzyskich.

Jednak ta sama substancja, która prowadzi ich na szczyt, jednocześnie wyniszcza fizycznie i psychicznie. Przeczytaj więcej o uzależnieniu od stymulantów oraz sposobach leczenia nałogu.

Substancje psychoaktywne – podział

Obowiązujący w Polsce podział klasyfikuje substancje psychoaktywne w następujący sposób:

  • środki działające głównie rozluźniająco, nasennie i uspokajająco: alkohol, opiaty, leki nasenne i uspokajające,
  • środki działające euforycznie oraz powodujące omamy i urojenia: substancje halucynogenne (w tym kanabinole – THC), lotne rozpuszczalniki,
  • środki działające pobudzająco, podwyższające nastrój, czyli stymulanty, np. nikotyna, kokaina.(1)

Znajdują się więc wśród nich zarówno nielegalne, jak i legalne substancje psychoaktywne. Łączy je natomiast silny potencjał uzależniający.

Środki odurzające – przykłady stymulantów

Właściwie każdy może pozwolić sobie na naturalne stymulanty bez recepty, a najlepszym przykładem jest kawa, bez której wiele osób nie wyobraża sobie dnia. Jednak narkotyczne środki pobudzające ośrodkowy układ nerwowy działają znacznie silniej, przez co są skrajnie niebezpieczne.

Do psychostymulantów należą:

  • amfetamina, metamfetamina (ma silniejsze działanie pobudzające od amfetaminy), zmodyfikowane pochodne amfetaminy,
  • kokaina,
  • leki stosowane m.in. w terapii ADHD: metylofenidat, dekstroamfetamina.(2,3)

W zależności od rodzaju, narkotyki z tej grupy przyjmuje się doustnie (tabletki psychoaktywne), dożylnie, poprzez wciąganie przez nos lub palenie.

Stymulujące środki psychoaktywne i ich wpływ na organizm człowieka

Nadużywanie stymulantów wynika głównie z wywoływanego przez nie efektu euforii i pobudzenia. Podobnie, jak w przypadku innych narkotyków, początkiem uzależnienia może być zwykła ciekawość, jak działa dana substancja.

Inni mogą sięgać po stymulanty, gdy potrzebują sposobu na lepsze skupienie uwagi, więcej energii albo chcą poprawić sobie nastrój. Krótko po przyjęciu substancji stymulującej jej użytkownik odczuwa:

  • intensywne uczucie szczęścia i dobrostanu,
  • zwiększenie energii,
  • większą pewność siebie (jest także bardziej towarzyski, wygadany),
  • zwiększoną uwagę,
  • pobudzenie seksualne i większe możliwości seksualne,
  • łatwiejsze oddychanie,
  • większy apetyt.(2)

Perspektywa doświadczenia powyższych odczuć wydaje się pociągająca, jednak pamiętaj, że działanie stymulujące idzie w parze z dużym ryzykiem dla zdrowia. Każdy środek psychoaktywny jest inny i powoduje różne reakcje, jednak wszystkie sieją w organizmie spustoszenie.

Do krótkoterminowych skutków ubocznych przyjmowania stymulantów należą: przyspieszenie akcji serca, zwiększenie ciśnienia i temperatury ciała, drżenie mięśni, nadmierne podniecenie. Te działania narkotyków mogą mieć różne nasilenie, a w przypadku przedawkowania są śmiertelnie niebezpieczne. Toksyczne dawki stymulantów mogą prowadzić do ataku serca, udaru, drgawek, a nawet śmiertelnego przegrzania.(2,4)

Po osiągnięciu ekscytacji bardzo typowy jest też znaczny spadek nastroju, wyczerpanie i apatia. To zaś skłania do sięgnięcia po kolejną dawkę i karmienie nałogu.(4)

Nadużywanie substancji psychoaktywnych – jakie są długoterminowe skutki sięgania po stymulanty?

Środki psychoaktywne i uzależniające sprawiają, że przyzwyczajony do nich organizm domaga się kolejnych działek. To zaś prowadzi do jego stopniowego wyniszczania. Wśród możliwych, długoterminowych skutków przyjmowania stymulantów, znajdują się:

  • znaczny spadek masy ciała,
  • zaburzenia funkcji seksualnych,
  • problemy żołądkowo-jelitowe,
  • zanik mięśni,
  • chroniczne uczucie wyczerpania,
  • problemy z układem sercowo-naczyniowym i oddechowym,
  • bóle głowy,
  • krwotok mózgowy, udar,
  • napady drgawkowe.(2)

Stymulator mózgu” w istocie bardzo negatywnie wpływa na układ nerwowy. Do potencjalnych, psychicznych konsekwencji używania stymulantów należą: depresja, paranoja, halucynacje, złudzenia, lęki. (2,4)

Stymulanty a zespół abstynencyjny

Regularne przyjmowanie substancji psychoaktywnych prowadzi do wzrostu tolerancji na ich działanie. Dlatego osoba, która ich nadużywa, musi zacząć się leczyć. Najlepiej jak najwcześniej, wówczas istnieje mniejsze ryzyko poważnych powikłań nałogu.

Odstawienie narkotyku powoduje objawy zespołu abstynencyjnego, a niektóre z nich mogą się utrzymywać nawet przez kilka miesięcy. Zaprzestanie używania substancji zwykle skutkuje bezsennością lub nadmierną sennością, fizycznym i psychicznym przemęczeniem, niemożnością odczuwania przyjemności z rzeczy, które dawniej były jej źrodłem, łatwym popadaniem w irytację, lękami, intensywnym głodem, dotyczącym zarówno jedzenia, jak i narkotyków.

Niebezpiecznym następstwem odstawienia substancji jest depresja, powiązana z myślami samobójczymi. Depresyjny nastrój może utrzymywać się szczególnie długo u użytkowników metamfetaminy.(2,3)

Środki stymulujące – jak leczyć uzależnienie?

Złagodzenie zespołu abstynencyjnego jest możliwe dzięki przeprowadzeniu detoksu pod okiem profesjonalistów, w szpitalu lub klinice. Detoksykacja od substancji psychoaktywnych jest jednak dopiero pierwszym etapem leczenia nałogu.

Po jej przebyciu uzależniony potrzebuje terapii. Czasami wystarczą regularne spotkania z terapeutą bez konieczności leczenia szpitalnego. Jeśli jednak uzależnienie jest zaawansowane, wówczas lepsze perspektywy leczenia daje terapia stacjonarna.

Podczas pobytu w ośrodku uzależniony uczestniczy w terapii indywidualnej i grupowej, ma stałą opiekę medyczną i psychologiczną, intensywnie uczy się radzenia sobie z nałogiem. To także dobry sposób na uniknięcie pokus oraz sytuacji, które mogą go skłonić do ponownego sięgnięcia po narkotyk.

Miejsce, które powstało z myślą o udzielaniu kompleksowej pomocy osobom uzależnionym, jest całodobowa klinika AKME. Warunkiem przyjęcia każdego pacjenta jest udzielenie przez niego zgody na leczenie. Po bezpiecznym przeprowadzeniu detoksu pacjent rozpoczyna kilkutygodniową terapię. Bardzo ważne są także spotkania z terapeutą po zakończeniu leczenia stacjonarnego, które zmniejszają szansę na powrót do nałogu.

Bibliografia:

  1. http://www.kbpn.gov.pl/portal?id=112184 Data dostępu: 10.10.2018
  2. Effects of Stimulant Drugs. https://drugabuse.com/library/effects-stimulant-drugs/ Data dostępu: 10.10.2018
  3. Stefański R. Uzależnienie od amfetaminy: charakterystyka neurobiologiczno-kliniczna. Alkoholizm i Narkomania 2001, 14(1): 93-119
  4. https://www.drugfreeworld.org/drugfacts/prescription/stimulants.html Data dostępu: 10.201.2018
Zamknij