DETOKS 24H: 603 280 728 TERAPIA 24H: 605 280 728
Psychozy alkoholowe – częstość występowania, objawy, sposoby terapii

Psychozy alkoholowe – częstość występowania, objawy, sposoby terapii

Przewlekłe halucynacje, zaburzenia pamięci lub urojenia alkoholowe występują znacznie rzadziej niż ostre i krótkotrwałe psychozy, jednak stanowią realne zagrożenie związane z nadmiernym piciem. Jak się objawiają, czy mogą być groźne i co zrobić, aby ich uniknąć? Oto kilka podstawowych informacji o psychozach spowodowanych przez alkoholizm.

Psychiczne choroby poalkoholowe – kilka słów wstępu

Wiele substancji odurzających może prowadzić do rozwoju różnego rodzaju psychoz oraz innych problemów psychicznych, jak otępienie alkoholowe. Czym jest psychoza? Pod pojęciem tym kryje się zaburzenie psychiczne, które zakłóca myślenie chorej osoby oraz sposób postrzegania przez nią rzeczywistości.

Charakterystyczne dla psychoz są omamy alkoholowe, uporczywe myśli, zaburzenia emocjonalne, drastyczne zmiany w zachowaniu. Ofiara psychozy ma problem z odróżnieniem rzeczywistości od złudzeń.(1)

Psychozy alkoholowe z reguły dotyczą ciężko uzależnionych. Zazwyczaj mają charakter przejściowy, jednak zdarza się, że alkohol powoduje stałe zaburzenia.

Ostra psychoza alkoholowa – jak się objawia?

Na wystąpienie objawów ostrej psychozy narażone są osoby, które jednorazowo skonsumowały potężną dozę alkoholu. Sygnałami, które o niej świadczą, mogą być:

  • zwiększona, nietypowa dla danej osoby agresja,
  • zaburzenia świadomości,
  • halucynacje alkoholowe (przemijające),
  • iluzje, omamy,
  • luki w pamięci (kiedy upojenie mija, chory nie przypomina sobie, co zaszło).(1)

Ciężkie zatrucie alkoholowe, które prowadzi do ostrej psychozy, często wymaga hospitalizacji osoby uzależnionej. Objawy powinny ustąpić po wytrzeźwieniu.

Psychoza związana z zespołem odstawiennym (abstynencyjnym)

Najcięższą postacią zespołu abstynencyjnego, który towarzyszy odstawieniu alkoholu, jest delirium tremens, inaczej majaczenie drżenne alkoholowe. Spektrum objawów, które mogą sygnalizować delirium tremens, jest bardzo szerokie.

Chory odczuwa lęk, poirytowanie, wyczerpanie, intensywnie się poci, ma gorączkę, nudności i/lub wymioty. Doskwierać mu mogą różnego rodzaju bóle, np. klatki piersiowej, głowy, żołądka, a ponadto przyspieszona akcja serca, niezależne od woli skurcze mięśni, drgawki, nadwrażliwość na światło, dźwięk, dotyk.

W trakcie delirium tremens mogą również pojawić się halucynacje, złudzenia, koszmary senne. Taki stan jest skrajnie niebezpieczny i osoba nim dotknięta wymaga natychmiastowej pomocy medycznej.(1,2)

Przewlekłe psychozy alkoholowe – objawy

Zespół Otella, czyli paranoja alkoholowa lub alkoholowy obłęd zazdrości

Alkoholizm to nałóg, który sprzyja uczuciu zazdrości o partnera lub partnerkę. Problemy z alkoholizmem nie omijają bowiem alkowy. Osoba pod wpływem alkoholu, szczególnie ciężko uzależniona i zaniedbana, nie zawsze wzbudza pożądanie w partnerze/partnerce. W takich związkach może więc cierpieć, a nawet wygasnąć życie intymne.

Inną kwestią są problemy seksualne, wynikające z alkoholizmu, jak zaburzenia popędu albo wzwodu. Warto także pamiętać, że niektóre osoby są z natury nadmiernie podejrzliwe, zazdrosne i zaborcze. Tego rodzaju okoliczności i rysy charakteru nałogowców sprzyjają rozwojowi paranoi oraz mogą być bardzo niebezpiecznie potęgowane przez alkoholizm.

Objawy psychiczne paranoi alkoholowej polegają właśnie na chorobliwej zazdrości i przekonaniu o zdradzie, zazwyczaj absurdalnym i wyciągniętym na podstawie mało istotnych przesłanek. Dlatego ten rodzaj psychozy jest nazywany alkoholowym zespołem Otella.

Niestety, fałszywe przekonania często prowadzą do śledzenia i kontrolowania partnerki lub partnera, zachowań agresywnych i przemocy.(3)

Przewlekła halucynoza alkoholowa

Halucynacje alkoholowe dotyczą ciężkich postaci alkoholizmu. Przewlekła halucynoza, która w języku potocznym bywa określona jako „schizofrenia alkoholowa”, daje objawy w postaci słyszenia głosów przez chorego. Głosy rozmawiają o nim, prześladują go, atakują lub bronią. Szczególnie niebezpieczne są głosy, które namawiają chorego do agresji wobec siebie lub innych.(3,4)

Psychoza Korsakowa i encefalopatia Wernickego

Psychoza Korsakowa określana jest także mianem alkoholowy zespół amnestyczny. Wynika z trwałego, organicznego uszkodzenia mózgu. Ważnym czynnikiem wpływającym na rozwój choroby jest przewlekły niedobór witaminy B1, na który narażeni są alkoholicy.

Tego rodzaju psychoza alkoholowa daje objawy w postaci zaburzeń zapamiętywania świeżo poznanych faktów (do tego stopnia, że choroba utrudnia codzienne funkcjonowanie), a także zapominania wydarzeń z przeszłości. Jest to więc pewnego rodzaju „demencja alkoholowa”.

Charakterystyczne dla psychozy Korsakowa są konfabulacje – chory wymyśla pewne wydarzenia, zastępując swoimi „bajkami” luki w pamięci. Nie robi jednak tego z wyrachowania, bo zwyczajnie nie zdaje sobie sprawy, że jest chory.(3)

Długotrwały niedobór witaminy B1 może prowadzić także do encefalopatii Wernickiego. To ciężkie zaburzenie neurologiczne objawia się poprzez zaburzenia świadomości, dezorientację dotyczącą miejsca i czasu, problemy z chodzeniem, zaburzenia czucia, utratę kontroli nad ruchami, oczopląs, drgawki. Choroba ta jest bardzo niebezpieczna i grozi ciężkimi powikłaniami, a nawet śmiercią.(4)

Depresja alkoholowa

Osoby uzależnione mają zwiększoną skłonność do zaburzeń depresyjnych. Depresja jest także częstym powikłaniem odstawienia alkoholu. Typowe sygnały wskazujące na depresję, to przewlekły smutek, przygnębienie, pesymistyczne myśli, utrata zainteresowań, brak energii.

Chorzy na depresję mają nieracjonalne poczucie winy, tracą wiarę w siebie, nie potrafią skoncentrować uwagi, cierpią z powodu bezsenności lub wręcz przeciwnie, są nadmiernie senne. Dosyć częstym objawem depresji jest też zmiana apetytu i masy ciała.(3)

Przewlekła psychoza alkoholowa – jak leczyć?

Chory z objawami psychozy alkoholowej potrzebuje stałej opieki psychiatrycznej. To konieczne, gdyż stanowi zagrożenie dla siebie i otoczenia. W wielu przypadkach niezbędna jest hospitalizacja. Jeśli stan chorego jest stabilny, wówczas może przebywać w domu, jednak konieczne jest przyjmowanie leków. Terapia zależy od danej jednostki chorobowej i stopnia nasilenia objawów.

Drugim, równie ważnym filarem leczenia psychozy alkoholowej, jest abstynencja. Powrót do picia grozi bowiem ponownym zaostrzeniem objawów. Nie w każdym przypadku psychozy możliwy jest całkowity powrót do zdrowia, jednak dzięki lekom stan wielu chorych ulega poprawie.(4)

Przewlekłe zaburzenia psychiczne są rzadką, ale możliwą komplikacją wynikającą z alkoholizmu. Czasami chory musi borykać się z nimi do końca życia. Tymczasem alkoholizm to choroba, którą można z powodzeniem leczyć. Istnieją leki pozwalające łagodnie przejść przez detoks oraz metody terapeutyczne, uczące uzależnionych żyć od nowa.

Ośrodkiem, który pomaga alkoholikom w uporaniu się z nałogiem i docenieniu życia w trzeźwości, jest całodobowa klinika AKME. Oferowany przez nią program terapeutyczny odpowiada na główne potrzeby uzależnionych.

Pozostawanie pod opieką specjalistów daje podopiecznym kliniki i ich rodzinom poczucie bezpieczeństwa. Pamiętaj, że im wcześniej jest rozpoczęte leczenie uzależnienia, tym mniejsze ryzyko ciężkich i niebezpiecznych powikłań zdrowotnych.

Bibliografia:

  1. Alcohol-Induced Psychotic Disorder: Hallucinations, Delusions, Persistent Thoughts. https://www.alcohol.org/comorbid/psychotic-disorder/ Data dostępu: 10.10.2018
  2. Delirium tremens. https://medlineplus.gov/ency/article/000766.htm Data dostępu: 10.10.2018
  3. Jarema M.: Psychiatria. Wydawnictwo Lekarskie PZWL Warszawa 2016, s. 253-255
  4. Klimkiewicz A. Zaburzenia psychiczne wynikające z picia alkoholu. https://psychiatria.mp.pl/uzaleznienia/81341,zaburzenia-psychiczne-wynikajace-z-picia-alkoholu Data dostępu: 10.10.2018
Zamknij